Harm reduction steeds meer onder druk op VN-congres

Vorige week was de bijeenkomst van de Commission on Narcotic Drugs van de Verenigde Naties in Wenen, Oostenrijk.  Zo’n 2000 deelnemers uit meer dan 130 lidstaten kwamen bijeen om te praten over nieuwe trends op het gebied van drugs en internationale samenwerking.  

The Commission on Narcotic Drugs (Commissie voor Verdovende Middelen) is het centrale beleidsorgaan van de Verenigde Naties op het gebied van drugsbeleid. Ze komt elk jaar bijeen in Wenen om te spreken over de wereldwijde drugsbestrijding. Er worden daar ook resoluties aangenomen om de wereldwijde drugsproblematiek aan te pakken.  

Deelnemers komen uit allerlei verschillende landen en organisaties, allemaal met verschillende standpunten en als vertegenwoordigers van verschillende doelgroepen, maar voor iedereen is het doel hetzelfde: het verminderen van de problemen veroorzaakt door druggebruik.   

Van consensus naar stemmen 

Dit jaar is de Verenigde Naties overgestapt van consensus naar stemming. Voorheen kon één land progressieve formuleringen die het niet beviel, zoals ‘harm reduction’, blokkeren, waardoor de taal van resoluties aanzienlijk werd afgezwakt. Nu maakt de VN gebruik van stemmingen, waarbij een resolutie wordt aangenomen als een meerderheid van de landen ermee instemt, waardoor deze niet langer door één enkel land kan worden tegengehouden. 

De Commissie heeft dit jaar vijf resoluties aangenomen, waarin lidstaten worden opgeroepen om vijf zaken aan te pakken: het voorkomen van de verspreiding van drugsparafernalia die worden gebruikt voor de illegale productie van drugs; het tegengaan dat drugshandelaren legale toeleveringsketens misbruiken voor illegale drugshandel; het bevorderen van klimaatgevoelige, gendersensitieve en door de gemeenschap gedragen strategieën voor drugsbeleid; het verbeteren van vroegtijdige waarschuwingssystemen die de opkomst van nieuwe psychoactieve stoffen signaleren; en het bevorderen van geïntegreerde systemen van wetenschappelijk onderbouwde volksgezondheidsreacties op drugsgerelateerde problematiek. 

De Commissie heeft daarnaast drie stoffen onder internationale controle geplaatst: N-pyrrolidino-isotonitazeen en N-desethyl-etonitazeen, beide zeer potente synthetische opioïden, en MDMB-FUBINACA, een synthetische cannabinoïde.  

162 side events 

Dit jaar werd het evenement door 200 NGO’s uit meer dan 130 lidstaten bezocht. Er waren daarnaast 162 verschillende side-events. Vragen die daar centraal stonden waren bijvoorbeeld: Is het kauwen van het cocablad een precursor voor cocaïnegebruik? Hoe hebben landen hun Early Warning Systems ingericht? Waarom wordt ketamine steeds goedkoper en hoe wordt het over internationale grenzen gedistribueerd?   

Harm reduction ligt zwaar onder vuur. Het wordt vaak gezien als de promotie van drugs in plaats van het beperken van de schade van drugsgebruik. Het is lastig, merkte ook onze eigen veldwerker Has Cornelissen die ter plekke was, om harm reduction goed te definiëren en op de kaart te houden. Harm reduction verdwijnt naar de voetnoten, we gaan weer terug naar mensen weerhouden van drugs gebruik, in andere woorden, abstinentie.   

Criminaliteit 

Het International Drug Policy Consortium (IDPC) was ook deelnemer van de commissie en stelde in een verklaring dat er maar langzaam vooruitgang geboekt wordt bij het voorkomen van de schadelijke gevolgen van drugsgebruik. Het drugsbeleid wereldwijd blijft criminaliteit in de hand werken, waarbij mensen aan de rand van de samenleving vaak nog het zwaarst worden getroffen. IDPC roept de Verenigde Naties op om meer aandacht te geven aan drugsbeleid. Je kunt hun verklaring  hier  lezen.